Zeven dingen waarvoor je mij niet moet bellen
Dit is de lijst waar ik geld mee misloop. Zeven vragen die ik regelmatig krijg en waarop mijn antwoord nee is, met erbij waarom, en wanneer datzelfde verzoek wél een goed idee is. Want een rubriek met alleen nee is geen strengheid maar luiheid: je weet dan nog steeds niet in welk van de twee gevallen je zit.
Geschreven door Marc Herdes · Almere · bijgewerkt op

Iemand die alles bouwt wat je vraagt, verkoopt uren. Dat mag, maar dan moet je weten dat je dat koopt. Ik ben liever de partij die zegt dat het niet hoeft, want de keer daarna bel je wel over iets wat er wél toe doet.
Zit je hier zelf mee? Leg het me in twee zinnen voor. Ik lees het zelf.
Nee #001
Bouw geen eigen klantsysteem
“Kunnen jullie iets bouwen waarin we onze klanten bijhouden?”
Als een bestaand pakket voor negentig procent aansluit, kost het bouwen van de laatste tien procent je minder dan het bouwen van alle honderd. Een eigen klantsysteem is niet duur om te maken; het is duur om vijf jaar te blijven onderhouden terwijl de wereld eromheen verandert.
Wat mensen meestal bedoelen is niet dat het pakket niet deugt, maar dat het niet praat met de rest. Dat is een ander probleem en een goedkopere.
En er zit een verborgen kostenpost in: alles wat een standaardpakket vanzelf krijgt, beveiligingsupdates, koppelingen, een app, iemand die de telefoon opneemt, moet je bij eigen bouw zelf regelen. Dat is niet de bouw, dat is de rest van je leven.
Wanneer het wél een ja is
Als je manier van werken het product is. Verkoop je iets wat niemand anders zo doet, en zit dat verschil precies in het proces, dan is een standaardpakket een dwangbuis. Dan bouw je niet uit gemak maar omdat het je vak is.
Nee #002
Zet hier geen AI tussen

“Kan AI dit voor ons doen?”
Kun je de regels op één A4 opschrijven, dan is het een script of een koppeling. Die doet elke dag precies hetzelfde, kost bijna niets en gaat niet ineens iets anders bedenken. Pas als er geïnterpreteerd moet worden, tekst, beeld, een oordeel, verdient een model zijn plek.
Dit is de nee die mij het meeste geld kost, en daarom staat hij hier.
Het gaat zelden om een systeem dat ontbreekt. Het gaat om de ruimte tussen de systemen die er al staan, waar nu een mens loopt. Een model erbovenop zetten maakt dat gat niet kleiner, alleen duurder.
Wanneer het wél een ja is
Als er iets moet worden begrepen in plaats van doorgegeven. Binnenkomende mail sorteren, een lap tekst samenvatten, een concept schrijven dat een mens daarna nakijkt: daar is een model beter dan elke regel die je kunt bedenken. Meer daarover in wanneer AI geen zin heeft.
Nee #003
Ga niet meer adverteren
“We willen meer leads, wat kost een campagne?”
Als er nu al aanvragen blijven liggen, koop je met een campagne alleen meer aanvragen die blijven liggen. Het moeilijkste is dan al gebeurd: iemand kwam uit zichzelf naar jou toe. Eerst uitzoeken wat er gebeurt met wat er binnenkomt, daarna pas de kraan verder open.
Ik vraag dan altijd hoeveel offertes er open staan en hoe lang al. Kan iemand dat niet binnen een minuut laten zien, dan is dat het antwoord.
Het pijnlijke is dat adverteren wél meteen iets doet. Er komt beweging, de cijfers gaan omhoog, en pas een half jaar later blijkt dat de omzet niet meebewoog.
Wanneer het wél een ja is
Als de opvolging staat en de conversie klopt. Dan is adverteren geen gok maar rekenen: je weet wat een aanvraag oplevert en dus wat hij mag kosten. Reken het na op de rekenmachine.
Nee #004




Neem nog niemand aan
“We hebben er gewoon een paar handen bij nodig.”
Meer mensen maakt het werk niet minder; het maakt dat er meer mensen aan hetzelfde werk zitten, plus de afstemming die daarbij komt. Wie aanneemt zonder eerst te weten waar de uren heen gaan, koopt het probleem groter in plaats van kleiner, en dan voor jaren.
Bijna altijd is er een handeling die meer dan vijftig keer per week gebeurt, weet iedereen welke dat is, en heeft niemand hem geteld.
Aannemen is bovendien de duurste manier om erachter te komen dat het daar niet aan lag. Een week turven kost een week.
Wanneer het wél een ja is
Als het werk zelf groeit en niet de rompslomp eromheen. Meer klanten, meer projecten, meer vakwerk: dan hoort er iemand bij. Het verschil zit in de vraag of de nieuwe persoon iets gaat doen wat een klant merkt.
Nee #005
Bouw die app nog niet
“Ik heb een idee, kunnen we het bouwen?”
Vijf gesprekken van een half uur met mensen die het zouden gebruiken, vertellen je meer dan drie maanden bouwen. Het is de goedkoopste stap die er is en de stap die het vaakst wordt overgeslagen, omdat het antwoord tegen kan vallen.
Let vooral op wat mensen nu al zelf in elkaar knutselen om zonder je idee te kunnen. Daar zit het echte product in, en meestal is het kleiner dan wat je bedacht had.
Wat ik daarna zou bouwen is de kleinste versie die echt gebruikt kan worden, ook al voelt hij te klein. De versie die alles kan komt nooit af.
Wanneer het wél een ja is
Als je de vijf gesprekken hebt gevoerd en er kwam één ding steeds terug. Dan is het geen idee meer maar een bestelling, en dan gaat het over hoe je voorkomt dat het halverwege blijft steken.
Nee #006
Vervang die Excel nog niet

“We werken nog met een sheet, dat kan toch niet meer.”
Die Excel bestaat omdat hij iets doet wat het pakket niet doet. Vervang je hem zonder te weten wat dat is, dan bouw je een systeem waar iedereen binnen een half jaar weer een sheet naast zet. Eerst uitzoeken waarom hij er is; dat kost een middag.
Een sheet die niemand durft weg te gooien is geen slordigheid maar documentatie. Het is de enige plek waar staat hoe je werk echt gaat.
Vaak blijkt de helft ervan overbodig en de andere helft precies het stuk dat nergens anders past. Alleen die helft hoeft ergens heen.
Wanneer het wél een ja is
Als er meer dan twee mensen in dezelfde sheet werken, of als er beslissingen op worden gebaseerd die niemand kan terugvinden. Dan is het geen documentatie meer maar een risico.
Nee #007
Begin niet met een nieuwe website
“Onze site is oud, we willen iets nieuws.”
Een nieuwe website is het zichtbaarste antwoord en zelden het goedkoopste. Als niemand in tien seconden snapt wat je verkoopt, dan verandert een ander ontwerp daar niets aan. Dan is het aanbod niet scherp genoeg om over te schrijven.
Er gebeurt wel iets, het ziet er beter uit, iedereen is even tevreden. Een half jaar later komen er dezelfde aanvragen binnen als daarvoor.
De woorden die het oplossen heb je meestal al eens getypt, in een antwoord aan iemand die belde omdat hij het niet snapte.
Wanneer het wél een ja is
Als de site technisch niet meer te onderhouden is, of als hij op een telefoon onbruikbaar is. Dat zijn geen smaakvragen. En als het aanbod wél scherp is en de site staat het in de weg, dan is bouwen precies goed.
Waarom deze lijst er staat
Omdat nee zeggen achteraf niets waard is. Iedereen kan na afloop vertellen dat hij het ook wel zag aankomen. Dit vooraf opschrijven maakt het toetsbaar: als ik je straks iets aanraad wat hier tussen staat, mag je deze pagina erbij pakken en vragen wat er anders is aan je geval.
Het is bovendien de eerlijkste manier om te laten zien hoe ik denk. Wat iemand niet doet, zegt meer dan wat hij aanbiedt, en het is een stuk moeilijker na te doen.
En als je toch denkt dat het bij jou anders ligt?
Dan heb je waarschijnlijk gelijk. Elk van deze zeven heeft een geval waarin het antwoord ja is, en dat staat er telkens bij. Wat ik hier beschrijf zijn patronen, geen wetten, en een patroon gaat per definitie niet over iedereen.
Weet je niet zeker welke van de twee het bij jou is, doe dan het spreekuur of lees de verkeerde diagnoses. Daar staat per geval een toets die je vanmiddag zelf kunt doen.
Wil je weten of je geval de uitzondering is?
Schrijf me in twee zinnen wat je van plan bent. Ik zeg je of ik het zou doen, en waarom niet als het antwoord nee is. Kost je niets, en het scheelt je soms een half jaar.
Vertel me in twee zinnen wat er misgaat.
Ik lees het zelf en zeg je eerlijk of ik er iets mee kan.
Liever praten? 036 52 98 447 of marc@herdes.nl